Security News

Cybersecurity news aggregator

📰
INFO News Viðskiptablaðið

ESB með 3% af heimsframleiðslunni

Read Full Article →

Ef aðeins er litið til veiða á villtum fiski nam heildarafli fiskveiðiflota ESB um 3,2 milljónum tonna árið 2024 en var allt að 4,1 milljón tonn árið 2019. Það hefur verið látið að því liggja að Holland, sem hefur verið í umræðu hérlendis í tengslum við þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst næstkomandi um framhald aðildarviðræðna, sé talsvert veldi í fiskveiðum. Svo er þó ekki samkvæmt opinberum tölum. Samkvæmt tölum Eurostat var Holland fjórða stærsta veiðiþjóðin innan ESB árið 2024. Í fyrsta sæti var Spánn (21% af heildarafla ESB), Frakkland (15% af heildinni) og Danmörk (14% af heildinni). Á heimslista yfir stærstu veiðiþjóðir eru Hollendingar þó nær 30. sæti. Samkvæmt tölum frá Hagstofu Íslands var heildarvöruútflutningur Íslands árið 2024 959 milljarðar króna (fob-verðmæti). Útflutningsverðmæti sjávarafurða það ár var um 347 milljarðar króna. Verðmæti útfluttra sjávarafurða frá Íslandi var því 36% af heildarútflutningsverðmætum árið 2024, sem er með því hæsta sem þekkist á heimsvísu. Heildaraflinn 236 þúsund tonn Samkvæmt Dutchfish.nl, vefsíðu markaðsráðs hollenskra sjávarútvegsfyrirtækja, skilaði hollenskur sjávarútvegur og fiskeldi um fjórum milljörðum evra, rúmum 500 milljörðum ÍSK, í heildartekjur árið 2024. Við greinina, þ.e.a.s. veiðar og vinnslu, störfuðu um 6.200 manns og fyrirtækin voru um 300 talsins. Alls var heildarafli hollenskra fiskiskipa um 295 þúsund tonn á árinu og eldisafurðir voru 30 þúsund tonn. Tekjur landsins af sjávarútvegi endurspegla engan veginn umsvif þess í veiðum eða eldi heldur koma þar til líka umfangsmikil utanríkisviðskipti með sjávarfang. Til samanburðar má sjá að á fiskveiðiárinu frá september 2023 til ágúst 2024 nam heildarafli íslenskra fiskiskipa 1.021 þúsund tonni, sem var 30% samdráttur frá fyrra fiskveiðiári. Hafði loðnubrestur þar mikil áhrif og dróst uppsjávarafli saman um 44%, á meðan botnfiskafli jókst um 4%. Hollendingar gera út átta uppsjávarfrystitogara sem eru aðallega við veiðar í Norðaustur-Atlantshafi. Árið 2024 var heildarafli þeirra 236 þúsund tonn. Þá gera þeir út yfir 200 skip til veiða á botnlægum tegundum. Aflinn árið 2024 var um 38 þúsund tonn og uppistaða hans var sandrækja og skarkoli. Risar í viðskiptum með sjávarafurðir Allt önnur mynd blasir við þegar litið er til viðskipta með sjávarfang og úrvinnslu þess. Þar eru Hollendingar leiðandi þjóð í Evrópu. Árið 2024 var Holland stærsta einstaka viðskiptaland Íslands með sjávarafurðir og hefur það verið útskýrt með hinum svokölluðu „Rotterdam-áhrifum“, sem birtast í því að Holland og Rotterdam eru oft skráð sem áfangaland og höfn í gögnum Hagstofu Íslands þótt þar sé ekki endilega raunverulegur neyslumarkaður vörunnar. Þetta er þekkt frávik í útflutningstölfræðinni og lýsir því þegar íslenskur útflutningsaðili flytur vöru til Hollands veit hann oft ekki hvar varan endar að lokum. Kaupandinn tekur við henni þar eða varan fer í áframvinnslu og því er Holland skráð sem ákvörðunarland þótt varan endi annars staðar í Evrópu. Að auki er talsvert af sjávarafurðum sent til geymslu í Rotterdam áður en það fer áfram á endanlegan markað. Flutt inn 1,2 milljónir tonna Í skýrslu USDA (landbúnaðarráðuneytis Bandaríkjanna) frá mars á þessu ári segir að Holland sé fyrst og fremst úrvinnslu- og viðskiptamiðstöð með sjávarafurðir fremur en stór veiðiþjóð. Innflutningur á sjávarafurðum til landsins árið 2024 nam um 1,2 milljónum tonna, þar af komu um 60% utan ESB, aðallega frá Íslandi, Noregi, Bretlandi, Rússlandi og Færeyjum. Útflutningur á unnum afurðum fer að stærstum hluta til Þýskalands, Frakklands og Spánar. Í sömu skýrslu segir að Holland sé að verða leiðandi aðili í Evrópu í sölu sjávarafurða. Tekjur greinarinnar koma ekki síst frá úrvinnslu, geymslu- og endursölu á innfluttu hráefni fremur en eigin afla. Bandaríkin voru 15. stærsti útflytjandi sjávarafurða til Hollands árið 2024. Útflutningurinn var að stærstum hluta frystur alaskaufsi (þriðjungur alls) en einnig villtur lax, flatfiskur, hake, þorskur og smokkfiskur. Í skýrslunni segir að auk innlendrar framleiðslu gegni innflutningur sífellt mikilvægara hlutverki í hollenska sjávarafurðageiranum. Innflutt hráefni bæti upp staðbundið framboð og geri greininni kleift að bjóða upp á breitt úrval af ferskum, frosnum og unnum sjávarafurðum bæði á innlendum og alþjóðlegum mörkuðum. Innflutningur gerir vinnsluaðilum einnig kleift að hámarka nýtingu framleiðslugetu og viðhalda samfelldu framboði allt árið um kring.

Share this article