Framkvæmdastjóri Barnaverndar Reykjavíkur segir fósturbarnakerfið lengi hafa verið undirfjármagnað og ábyrgðinni varpað á sveitarfélögin. Kerfið þarfnist gagngerrar endurskoðunar. Í skýrslu Gæða- og eftirlitsstofnunar velferðarmála um fósturbörn sem birtist í gær kom fram að 46% fósturheimila hefðu ekki tilskilin leyfi og að eftirlitsheimsóknum barnaverndar væri ábótavant. Stofnunin beinir fjölda tilmæla til barnaverndar sveitarfélaganna um að bæta verklag. Þyrí Halla Steingrímsdóttir er framkvæmdastjóri Barnaverndar Reykjavíkur. Það er stærsta barnaverndarþjónusta landsins. Hún segir ýmislegt í skýrslunni hafa komið á óvart en í það heila sé hún ágætis úttekt á stöðunni. Af 194 börnum í fóstri hjá Reykjavík eru 74 á fósturheimilum sem ekki hafa gild leyfi. Þetta kom barnavernd Reykjavíkur á óvart. Hver veitir leyfi til að fóstra börn? Fram til 2022 sá Barnaverndarstofa um útgáfu fósturleyfa. Þá voru gefin út ótímabundin leyfi til fósturforeldra barna sem voru í varanlegu fóstri. 2022 tóku til starfa nýjar stofnanir, Barna og fjölskyldustofa sem sinnir stuðningi og fræðslu við fósturfjölskyldur, og Gæða- og eftirlitsstofnun Velferðarmála sem sinnir eftirliti. Þá varð sú breyting á að fósturleyfi urðu tímabundin og gefin út til fimm ára. Gæða- og eftirlitsstofnun velferðarmála gefur út leyfin en hefur ekki aðgang að skrám yfir fósturbörn- og foreldra. Stofnunin beindi því til Barna og fjölskyldustofu og barnavernda sveitarfélaganna að tilkynna fósturforeldrum um að þau þyrftu að sækja um endurnýjun leyfis. Þyrí segir töluverða ábyrgð liggja hjá eftirlitsstofnunum ríkisins sem gefi út og haldi skrár yfir leyfin. „Engin gæðaviðmið hafa verið sett af hálfu GEV hvað varðar barnavernd. Svo er staðall um fósturvistanir frá 2011 og er settur í tíð Barnaverndarstofu, sem er forveri Barna og fjölskyldustofu,“ heldur Þyrí áfram. Þá sé óljóst hvernig eigi að framfylgja leyfisskráningum. „Eigum við að hringja í alla 194 aðila og spyrja eftir leyfum?“ „Leyfin eru tímabundin en vistunin er það ekki. Þá er spurningin: Eigum við að hringja í alla 194 aðila og spyrja eftir leyfum?“ Þjónustukannanir sýni að í yfir 80% tilvika séu fósturforeldrar ánægðir með stuðning barnaverndar Reykjavíkur. Kerfið hafi hins vegar lengi verið undirfjármagnað og skipting verkefna milli ríkis og sveitarfélaga verið bitbein. Þyrí segir kerfið þurfa gagngera endurskoðun. Tryggja þurfi fjármögnun og skýra ábyrgð en jafnframt þurfi að nýta rafrænar lausnir til að halda betur utan um skráningu og skjöl. Hún ítrekar að umfang kerfisins og kostnaður við það sé mikill. „Þetta eru vel yfir 400 börn á landsvísu og þar af eru um 200 börn hjá okkur í Reykjavík. Ég held að almenningur átti sig ekki á hvað umfangið er mikið.“ Fjöldi fósturbarna sem eru vistuð á heimilum án fósturleyfis kom Barnavernd Reykjavíkur á óvart. Framkvæmdastjórinn segir fósturkerfið þarfnast gagngerrar endurskoðunar.