Sigurður Jökull Ólafsson, framkvæmdastjóri Cruise Iceland, segist nú hafa verulegar áhyggjur af því að hringsiglingar skemmtiferðaskipa um Ísland gætu lagst af innan nokkurra ára verði ekkert að gert varðandi innheimtu virðisaukaskatts af greininni. Muni einfaldlega velja Grænland eða Svalbarða fram yfir Ísland „Samkvæmt einni leiðangurskipaútgerðinni mun álagning 24 prósenta virðisaukaskatts á þegar dýra farmiða einfaldlega þýða að verðmiðinn verður of dýr fyrir viðskiptavini hennar. Þeir muni einfaldlega velja Grænland eða Svalbarða fram yfir Ísland, vilji þeir á annað borð heimsækja norðurslóðir,“ segir Sigurður. Vetrarnorðurljósaferðir með skemmtiferðaskipum í uppnámi Sigurður Jökull Ólafsson, framkvæmdastjóri Cruise Iceland. Mynd/Aðalheiður BorgþórsdóttirTTIR Að sögn Sigurðar er nú innan vébanda Cruise Iceland unnið að framgöngu haust- og vetrarnorðurljósaferða með skemmtiferðaskipum. „Þá yrði jafnvel flogið beint til Akureyrar og Egilsstaða en slíkar ferðir myndu krefjast þess að siglingar væru innanlandssiglingar og þá er álagning virðisaukaskatts mikil hindrun í slíkri þróunarvinnu,“ útskýrir Sigurður sjónarmið greinarinnar. Stuðlað að dreifingu ferðamanna um landið Sigurður segir það löngum hafa verið styrk skemmtiferðaskipageirans að hann hafi stuðlað að dreifingu ferðamanna um landið allt. „Má þar nefna sem dæmi að skemmtiferðaskipin flytja um kvartmilljón ferðamanna til Vestfjarða, en Ferðamálastofa áætlar að aðeins um fjórtán prósent allra ferðamanna á Íslandi fari landleiðina þangað,“ segir hann. Farsæl ákvörðun 2012 Að sögn Sigurðar var á árinu 2012 tekin mjög farsæl ákvörðun á Alþingi með lagabreytingu sem fól í sér að skemmtiferðaskip gátu siglt innanlands í fjóra mánuði til jafns á við millilandaför með tilliti til tolla og virðisaukaskatts. „Segja má að þessi lagabreyting hafi verið ákaflega farsæl, þar sem hún tryggði að skipin höfðu viðkomu í sem flestum íslenskum höfnum og skiluðu tekjum sem víðast. Árið 2025 skiluðu skipin 4,3 milljörðum krónum í hafnartekjur og komu til 34 hafna,“ segir Sigurður. Halda tollfrelsinu og sett undir vask Í lok löggjafarþings 2025 segir Sigurður að ákveðið hafi verið að halda tollfrelsi skemmtiferðaskipa eins og það hafði verið síðan 2012 en að þau skyldu falla undir gildissvið laga um virðisaukaskatt. Séu í sama ramma og millilandaför Þróun í hringsiglingum 2025 til 2027. Heimild/Cruise Iceland „Það var breyting frá því sem áður var og með því sitja þau ekki undir sama hatt og millilandaför, sem í hlutarins eðli sigla toll- og virðisaukaskattfrjáls eins og siður er víðast hvar. Nú þegar nokkuð er liðið á tímabilið í ár sjáum við að horfur eru ekki góðar varðandi bókunarstöðu hringsiglingaskipa og ég hef verulegar áhyggjur af því að hringsiglingar gætu lagst af innan nokkurra ára verði ekkert að gert varðandi lagabreytingu þess eðlis að skipin væru að fullu innan sama lagaramma og millilandaförin, innan þess tíma sem ákvarðaður yrði,“ segir Sigurður. Horfur í bókunum dökkar Heildarfjöldi hringsiglinga fór niður í 33 siglingar árið 2027 miðað við 57 árið 2025. „Það eru 24 skipti sem litlar hafnir á Patreksfirði, Borgarfirði eystra, Grímsey, Flatey, Siglufirði og Djúpavogi eru ekki að fá skipaheimsókn, sem skiptir gríðarlegu máli fyrir minni samfélög fjarri höfuðborginni. Bókanir leiðangursskipa í hringsiglingum fyrir árin 2028 til 2030 eru ekki að berast að ráði, þannig að horfur eru dökkar í þeim efnum,“ segir Sigurður. Úr 23 skipakomum í eina Að því er Sigurður segir fer Ponant-útgerðin, sem hann kveður hafa verið frumkvöðul að hringsiglingum í kringum Ísland fyrir nærri tuttugu árum, úr átján hringsiglingum í ár niður í tíu á næsta ári. „Að óbreyttu er fyrirséð að þeir breyti áætlun þannig að hringsiglingar leggist af hjá þeim,“ segir hann. Dæmi um fækkun á minni höfnum segir Sigurður vera Patreksfjarðarhöfn, sem fari úr tólf komum í fjórar komur á næsta ári. Borgarfjörður eystra fari úr 23 komum árið 2025 í fimmtán á þessu ári, níu árið 2027 og aðeins eina árið 2028. „Til að snúa þessari þróun við verður að koma til lagabreyting þannig að hringsiglingaskipin geti starfað í takmarkaðan tíma við sömu aðstæður og millilandaför, það er að segja með bæði tollfrelsi og virðisaukaskattsfrelsi. Þannig yrði tryggt að sá hvati sem tilgangur lagabreytingar var myndi ná að skila sér í auknum tekjum fyrir hafnir, sveitarfélög og atvinnulíf fjarri höfuðborginni, með lágmarksálag á innviði sem til staðar eru nú þegar,“ segir framkvæmdastjóri Cruise Iceland.